دلتنگی
ساعت ٤:٤٠ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ٤ خرداد ۱۳٩۱  

دلتنگم، برای پدر و مادر عزیزم. گویا هر چه بزرگتر می‌شوم، وابستگیم به آن‌ها بیشتر می‌شود. امسال عید اینجا بودند. چقدر خوش گذشت. دو ماه از سال جدید گذشته ولی هنوز قسمت نشده به مشهد برویم. 

امروز برای بچه‌ها شعر می‌خواندم. به این شعر ساده و بی رنگ و نیرنگ ایرج میرزا که رسیدم اشک نمی‌گذاشت کلمات را ببینم.

      گویند مـــــرا چو زاد مـــــــــــادر              پستان به دهان گرفتن آموخت

      شب‌هـا بر گـــاهـــواره‌ی مـــن               بیدار نشست و خفتن آموخت

       یک حـرف و دو حرف بر زبانـــم               بنهاد و طریق گفتن آمــــوخت

       دستــم بگرفت و پا به پا بـــرد                تا شیوه‌ی راه رفتن آموخـــت

پس هستی من ز هستی اوست

تا هستم و هست دارمش دوست


کلمات کلیدی:
ما ز یاران چشم یاری داشتیم
ساعت ۱٠:٤٤ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ٢۱ اردیبهشت ۱۳٩۱  

چندی پیش برای همایش قابوسنامه که در گنبد برگزار شد مقاله‌ای فرستادم. مقاله پذیرفته شد و باید برای ارائه‌ی پوستر به گنبد می‌رفتم. متاسفانه بعد از ثبت نام، از رفتن بازماندم. پوستر را برای همایش پست کردم. هنوز مدت زیادی نگذشته بود که بسته‌ای با پست برایم ارسال کردند. گواهی ارائه‌ی مقاله همراه با دیگر مخلفات! و در این بین یک فلش 2 گیگابایتی حامل مقالات و متن کامل قابوس‌نامه و ....

این در حالی بود که روز پیش از آن، با تردید برای دریافت سی‌دی مجموعه مقالات همایشی که سال گذشته در دانشگاه خودمان برگزار شد و مقاله‌ی من نیز در مجموعه مقالات پذیرفته شده بود، مراجعه کردم. پارسال، چند روز پس از همایش جلسه‌ی دفاع از پایان‌نامه‌ام بود. گواهی مقاله را برای دفاع می‌خواستم ولی متاسفانه با بی‌مهری دبیر همایش رو‌به رو شدم و نتوانستم گواهی را بگیرم در حالی که برخی از دانشجویان ماه‌ها پیش از برگزاری همایش برای اخذ امتیاز، گواهی دریافت کرده بودند. خدا را شکر محتاج آن نبودم. از میان  گواهی‌های سخنرانی و چاپ مقاله در کتاب همایش بین‌المللی و ملی و منطقه‌ای دو تا را که برای دفاع لازم بود به نماینده‌ی محترم تحصیلات تکمیلی دادم. این یکی را چون نقد کتاب کودک بود ترجیح می‌دادم ولی نه به قیمت آن چه، چند ماه پیش برای گرفتن گواهی و اکنون برای گرفتن سی دی گذشت. ناراحت

گاهی اتفاقات ناخوش‌آیندی در دانشگاه‌ها و از طرف استادان محترم رخ می‌دهد که واقعا از این قشر فرهیخته نمی‌توان انتظار داشت. من به چشم خود دیده‌ام که استاد راهنما به هر قیمتی در جلسه‌ی دفاع پایان‌نامه، نمره‌ی بیست برای دانشجویش می‌گیرد و چون مادری فداکار، مقتدرانه از دانشجو حمایت می‌کند و داوران جز تعریف و تمجید چیزی نمی‌گویند. به نظر می‌رسد اگر عیب و ایراد پایان‌نامه‌ای گفته شود، سواد استاد راهنما زیر سوال می‌رود که بعضی از ایشان هیچ ایرادی را چه به حق و چه به ناحق برنمی‌تابند.

تمجیدهای بیهوده و تکراری که نُقل مجلس برخی دفاعیات شده، کنار نمره‌های بیست اختصاصی، جایی برای بودن و آموختن در جلسه‌ی دفاع نمی‌گذارد.


این متن را برای عاطفه‌ی عزیزم این جا کپی می‌کنم
ساعت ۳:٥۸ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ٢۱ اردیبهشت ۱۳٩۱  

راهنمای نگارش فهرست منابع  به سبک ونکوور

 

تاریخچه : اولین بار در سال 1978 گروه کوچکی از سردبیران مجلات پزشکی در ونکوور بریتیش کلمبیا برای تهیه راهنمای نگارش مقالات ارائه شده در مجلات پزشکی گرد هم جمع شدند. این گروه به نام گروه ونکوور شناخته شد. حاصل این گردهمایی در سال 1979 مشتمل بر راهنمای نگارش فهرست منابع توسط کتابخانه ملی پزشکی آمریکا ارائه شد. با  توسعه این گروه,  کمیته بین المللی سردبیران مجلات پزشکی شکل گرفت.  این کمیته ویرایشهای متعددی از " قوانین یکدست و هماهنگ جهت نوشته های ارائه شده به مجلات زیست پزشکی " تهیه و چاپ کرد که بطور کامل در سال 1997 تجدید نظر شد و ویرایش اصلی و نهایی آن در سال 2001 به اتمام رسید.

هم اکنون بیش از 500 نشریه حوزه علوم پزشکی از این قوانین پیروی می کنند، و در ایران نیز بسیاری از مجلات علمی – پژوهشی این شیوه را به کار می برند. علایم و نقطه گذاریهای ارائه شده در سبک ونکوور بر اساس استاندارد بین المللی ANSI [1]  است که توسط کتابخانه ملی پزشکی آمریکا [2]  برای تهیه کلیه پایگاههای اطلاعاتی خود به کار می رود.

نشانی  اینترنتی این کمیته:   http://www.icmje.org/

 

اصول مربوط به شیوه ونکوور

  • ·        فهرست منابع، باید حاوی مشخصات منابعی باشد که درتهیه  نوشته خود مورد استفاده قرار داده اید، مثل کتاب، مقاله چاپ شده در یک مجله، جزوه آموزشی و یا حتی مطلبی در محیط وب (اینترنت).
  • ·        این مشخصات باید به صورتی نوشته شوند که خوانندگان متن شما بتوانند به سهولت منبع مورد نظر را یافته و به اصل آن رجوع نمایند.
  • ·        فهرست منابع تهیه شده را باید در پایان متن خود قرار دهید.
  • ·        ترتیب نوشتن منابع در این فهرست، به ترتیب استفاده یا ظهور آنها در متن و با استفاده از اعداد در داخل پرانتز مشخص می شود به عبارتی دیگر به هر منبع مورد استفاده یک عدد اختصاص می یابد.
  • ·        وقتی که به هر منبع ، عددی اختصاص می دهید، هربارکه در متن مجددا می خواهید  به آن منبع استناد کنید، باید همان عدد را درج نمایید. 
  • ·        به عنوان یک قاعده کلی، این اعداد بعد از نقطه و کاما در آخر هر جمله و داخل پرانتز قرار می گیرند.
  • ·        علائم نقطه گذاری بسیار مهم هستند چون هریک دارای مفهومی از نظر استانداردهای بین المللی هستند.
  • ·        وقتی در بخشی از متن به چند منبع ( که شماره های آنها، متوالی و پشت سر هم است ) استناد کنید، از خط فاصله ( - ) برای توالی اولین عدد و آخرین عدد استفاده کنید. مثل : (8-3)
  • ·        وقتی در بخشی از متن، به چند منبع ( که شماره های آنها پشت سرهم نیست) می خواهید استناد کنید، بین هر شماره با شماره بعدی، یک علامت ویرگول و بدون فاصله قرار دهید. مثل:  (8، 7، 6 ، 2 ) یا ( 10، 7، و 5-2 )    

 

 

الف - چگونه مشخصات منابع مورد استفاده را در فهرست منابع درج کنیم      

 

کتاب انگلیسی: مشخصات کتاب به شکل زیر نوشته می شود:

نام خانوادگی نویسنده (فاصله) حرف یا حروف اول نام کوچک(نقطه) نام کتاب(نقطه)شماره ویرایش(نقطه) محل نشر(: ) ناشر(; ) سال انتشار(نقطه)

مثال:

Ringsven MK, Bond D. Gerontology and leadership skills for nurses. 2nd ed. Albany (NY): Delmar Publishers; 1996.

نکات مهم:

  1. 1.      اگر نویسندگان کتاب، شش نفر یا کمتر از شش نفر بودند، باید نام همه آنان درج شود. در هنگام تایپ اسامی، بین هر اسم، یک ویرگول و سپس یک فاصله قرار دهید. پس از تایپ آخرین اسم، به جای ویرگول، نقطه بگذارید.
  2. 2.      اگر اسامی افراد بیش از شش نفر باشد، ابتدا نام شش نفر اول را تایپ کرده و پس از درج یک ویرگول و یک فاصله، عبارت ‘et al” را تایپ کنید سپس یک نقطه و یک فاصله درج نمایید.
  3. 3.      اسامی افراد به همان ترتیب درج آنها در کتاب تایپ شوند.
  4. 4.      شماره ویرایش مثل: 2nd ed ; 4th ed ; 3rd ed;              
  5. 5.      ممکن است به جای  نویسنده، ویراستار یا سازمانی مسئول تهیه اثر باشد، به مثالهای زیر توجه کنید.



Martin JB, Kasper DL, et al, editors. Harrison’s principles of internal medicine. 14th ed. New York: McGraw Hill; 1998.

ویراستار /گردآورنده به عنوان نویسنده
Norman IJ, Redfern SJ, editors. Mental health care for elderly people. New York: Churchill Livingstone; 1996.

 سازمان به عنوان نویسنده و ناشر
Institute of Medicine (US). Looking at the future of the Medicaid program. Washington: The Institute; 1992.

 

 مشخصات بخشی یا فصلی از کتابی که بوسیله یک یا چند نویسنده نوشته شده است:

نام خانوادگی نویسنده فصل ( فاصله) حرف اول نام کوچک (نقطه) نام فصل (نقطه) (In ) (: ) نام خانوادگی نویسنده یا ویراستار کتاب (فاصله) حرف اول نام کوچک (نقطه) نام کتاب (نقطه) شماره ویرایش (نقطه) محل نشر (: ) ناشر(; ) سال انتشار(نقطه)صفحه اول(خط تیره) صفحه آخر فصل(نقطه)

به مثالهای زیر توجه کنید:

Phillips SJ, Whisnant JP. Hypertension and stroke. In: Laragh JH, Brenner BM, editors. Hypertension: pathophysiology, diagnosis, and management. 2nd ed. New York: Raven Press; 1995. p. 465-78.

Blaxter P. Social health and class inequalities. In: Carter C, Peel J, editors. Equalities and inequalities in health. 2nd ed. London: Academic Press; 1976. p. 165-78.

نکات مهم

  1. 1.      اولین حرف نام نویسنده، ویراستار ، عنوان و همچنین کلمات و نامهای خاص را با حروف بزرگ تایپ کنید.
  2. 2.      محل نشر یعنی اولین شهری که در پایین صفحه عنوان کتاب نوشته شده است . اگرنام  بیش از یک شهر وجود دارد، فقظ نام اولین شهر را درج کنید. از به کار بردن کلماتی مانند USA یا Britania  و نظایر آن خودداری کنید.
  3. 3.      اسم ناشر را بطور کامل و خوانا بنویسید.
  4. 4.      برای شماره صفحه نخست حرف P (نقطه) را تایپ کنید و سپس شماره صفحات منبع مورد استفاده را بنویسید. مثل:

p. 122-9

p. 1129-57

            زمانی که از صفحات مختلف یک منبع استفاده کرده اید و شماره صفحات هم پشت سرهم و متوالی نیست، مشابه مثال زیر عمل کنید: 

p. 333,338,340-5

  1. 5.      چنانچه کتاب مورد استفاده از چند جلد تشکیل شده ، شماره جلد را پس از تاریخ انتشار و قبل از صفحات بنویسید. بجای استفاده از کلمه Volume (جلد) ، از کوتاه شده آن یعنی Vol استفاده کنید. مثل:

New York: Academic press; 2003. Vol. 2 p. 134-48

مقاله انگلیسی : مشخصات مقاله به شکل زیر نوشته می شود:

نام نویسندگان

 

عنوان مقاله

 

نام خانوادگی نویسنده(فاصله)حرف اول نام کوچک(تقطه)عنوان مقاله(نقطه)نام مجله(فاصله)سال انتشار(فاصله)ماه(; )جلدیا دوره انتشار(شماره)(: ) شماره صفحات

مثال:

Fisher GA, Sikic BI. Drug resistance in clinical oncology and hematology. Introduction. Hematol Oncol Clin North Am 1995 Apr;9(2):58-63

               
 

نام مجله

 
 

سال و ماه انتشار

 
 

جلد و شماره

 
 

شماره صفحات

 

 

 

 

 

 

نکات مهم:

1.  اگر نویسندگان مقاله، شش نفر یا کمتر از شش نفر بودند، باید نام همه آنان درج شود. در هنگام تایپ اسامی، بین هر اسم، یک ویرگول و سپس یک فاصله قرار دهید. پس از تایپ آخرین اسم، به جای ویرگول، نقطه بگذارید.

2. اگر اسامی افراد بیش از شش نفر باشد، ابتدا نام شش نفر اول را تایپ کرده و پس از درج یک ویرگول و یک فاصله، عبارت ‘et al” را تایپ کنید سپس یک نقطه و یک فاصله درج نمایید.

3. اولین حرف نام نویسنده (ها)، عنوان و همچنین کلمات و نامهای خاص را با حروف بزرگ تایپ کنید.

4. نوشتن جلد و شماره مجله ضروری است.

5. عنوان مجله  را مطابق سبک مدلاین Medline به صورت مخفف بنویسید. در واقع شیوه نگارش مشخصات مقاله در پایگاه اطلاعاتی مدلاین به سبک استاندارد ونکوور است . نشانی  اینترنتی پایگاه مدلاین:    www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed

به مثالهای زیر توجه کنید:

 Br J Urology    به جای British Journal of Urology

N Eng J Med    به جای  New England Journal of Medicine

Am J Hum Genet  به جای  American Journal of Genetics

مثالهای دیگر برای مقاله چاپ شده در مجلات:

Volume with supplement ضمیمه یک جلد  
Shen HM, Zhang QF. Risk assessment of nickel carcinogenicity and occupational lung cancer. Environ Health Perspect 1994;102 Suppl 1:275-82.

Issue with supplementضمیمه یک شماره     
Payne DK, Sullivan MD, Massie MJ. Women's psychological reactions to breast cancer. Semin Oncol 1996;23(1 Suppl 2):89-97.

Volume with partبخشی از یک جلد        
Ozben T, Nacitarhan S, Tuncer N. Plasma and urine sialic acid in non-insulin dependent diabetes mellitus. Ann Clin Biochem 1995;32(Pt 3):303-6.

Issue with part بخشی از یک شماره
Poole GH, Mills SM. One hundred consecutive cases of flap lacerations of the leg in ageing patients. N Z Med J 1994;107(986 Pt 1):377-8.

.

منابع الکترونیکی : عبارتند از: نرم افزار Software؛  صفحات وب Web Pages ؛ مجلات الکترونیکی Electronic Journals ؛ کتابهای الکترونیکی Electronic Books و پایگاههای اطلاعاتی Databases .

منابع اینترنتی ثابت نیستند. یعنی ماهیت اطلاعات در اینترنت متغیر بوده و ممکن است هر لحظه نشانی یک سایت تغییر کند و یا هر روز اطلاعات جدیدی وارد صفحات سایتها شود که ممکن است کاملا" متفاوت از اطلاعات پیشین باشد .

  • ·        اگر صفحه اینترنتی دارای نویسنده است مانند مثال زیر عمل کنید.

Kilmartin M. Women in GP: a strategy for women GPs. 2003. RACGP Online. Available at: URL:http://www.racgp.org.au/. Accessed Jul 30, 2003.

  1. نویسنده :  Kilmartin M.
  2. عنوان صفحه(مدرک):  Women in GP: a strategy for women GPs. و سال انتشار مطلب 2003
  3. عنوان وب سایت:  RACGP Online.
  4. درج عبارت Available at:”   و سپس نشانی اینترنتی
  5. تاریخ مشاهده صفحهAccessed Jul 30, 2003.

 

 

یک مثال دیگر :

McCook A. Pre-diabetic Condition Linked to Memory Loss. 2003. Available at: http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/news/fullstory_11531.html. Accessed Sep16, 2004.

اگر صفحه اینترنتی نویسنده ندارد،  ابتدا عنوان مطلب را درج کنید:

High blood pressure in pregnancy. 2001. Available at: http://www.nhlbi.nih.gov/health/public/heart/hbp/hbp_preg.htm Accessed Oct 21, 2002

 

مقاله یک مجله الکترونیکی موجود در پایگاه اطلاعاتی تمام متن ProQuest

  • ·        برای درج مشخصات مقاله یک مجله الکترونیکی موجود در پایگاههای اطلاعاتی مختلف مانند مثال زیر عمل کنید.
  • درج مشخصات مقاله مجله الکترونیکی مشابه مواردی است که برای درج مشخصات مقاله انگلیسی به کار می برید. تنها تفاوت، درج  عبارت [serial online]  به معنای نشریه الکترونیکی و ذکر نام پایگاه اطلاعاتی مانند proquest; Elsevier; ScienceDirect; Blackwell Synergy  و نظایر آن است

Rockwood K, Graham JE, Fay S. Goal setting and attainment in Alzheimer's disease patients treated with donepezil. J Neurol Neurosurg Psychiatry [serial online] 2002; 73(5):500-507. Available from: Proquest , Accessed Dec 19, 2003.

کتاب  الکترونیکی:

اگر از متن کتابی استفاده می کنید که به شکل CD است ، مانند مثالهای زیر عمل کنید:

The Oxford English dictionary [book on CD-ROM]. 2nd ed. New York: Oxford University Press; 1998.

Martindale: the complete drug reference [book on CD-ROM]. Englewood,CO: Micromedex; 1999. Based on: Parfitt K, editor. Martindale: the complete drug reference. London: Pharmaceutical Press; 1999.

اگراز متن کتابی استفاده می کنید که در محیط اینترنت است، مشابه مثالهای بالا بنویسید و به جای عبارت [book on CD-ROM]  عبارت [book online] را جایگزین کنید.

مکاتبات با پست الکترونیکی

Smith P. New research projects in gastroenterology [online]. E-mail to Matthew Hart (mh@hospital.wa.gov.au) Feb 5, 2000.

               

ذکر منابع مورد استفاده علاوه بر یک تکلیف ، فواید دیگری نیز دارد از جمله :

 

موجب افزایش اعتبار علمی نویسنده و نیز نوشته او می شود.

اخلاق نگارش ( رعایت امانت در استفاده از نوشته دیگران ) نیز  رعایت می شود.

اطلاعات و منابع بیشتری را در اختیار خوانندگان و پژوهشگران بعدی قرار می دهد.

اطمینانی در خواننده نسبت به صحت و درستی نوشته ارائه شده ایجاد می کند.

 

کتاب فارسی: مشخصات کتاب فارسی به شکل زیر نوشته می شود:

نام خانوادگی نویسنده (فاصله) حرف یا حروف اول نام کوچک(نقطه) نام کتاب(نقطه)شماره ویرایش(نقطه) محل نشر(: ) ناشر(; ) سال انتشار(نقطه)

مثال: (با یک نویسنده)

حسینی، ابوالقاسم. اصول بهداشت روانی. مشهد: دانشگاه علوم پزشکی مشهد، 1371.

 

فرید حسینی، رضا. پاتوفیزیولوژی بیماریهای رماتیسمی و خود ایمنی. مشهد: آستان قدس رضوی، 1365.

با دو نویسنده:

امتیازی، گیتی ; کریمی، محسن. مبانی زیست مولکولی و مهندسی ژنتیک. ویرایش 2 . اصفهان: مانی، 1375.

 بیش از سه نویسنده:

فرهودی، ابوالحسن و همکاران. بیماریهای نقص ایمنی، تشخیص و درمان . تهران: علمی، 1365.

ترجمه یک اثر:

لانگمن، جان. رویان شناسی پزشکی لانگمن. ترجمه کورش عظیمی، مهدی صرافی. تهران: اندیشه روشن، 1379.

 

گلیک، برنارد; پاسترناک، جک. بیوتکنولوژی مولکولی: اصول و کاربرد DNA نوترکیب. ترجمه جواد بهروان. مشهد: دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مشهد، 1382.

 

کتاب چند جلدی با عنوانی عام و عنوانهای خاص هر جلد:

هاریسون، تنسلی راندولف. اصول طب داخلی. ج 3: بیماریهای دستگاه گوارش. ترجمه محمد ناظم. تهران: چهر 1365.

چنانچه جلدها عنوان جداگانه نداشته باشد، ج 2 یا ج 3 را پس از تاریخ نشر قرار دهید و سپس شماره صفحات را بنویسید.

 

 

فصلی یا بخشی از یک کتاب که دارای نویسنده است:

فرهنگ، مهرداد. بیماریهای آلرژیک کودکان. در: مسایل روزمره طب اطفال. گردآورنده محمد توکلی. تهران: دانشجو، 1364.

 

 

               

 مقاله فارسی:

حاجی ترخانی، امیرحسن. جامعه پزشکی و استفاده از اطلاعات علمی. مجله دانشگاه علوم پزشکی ایران، سال اول، ش 2 (تابستان 1372) : 72-76

 

پایان نامه:

گلعلی پور، محمد جعفر. " سیر تکامل طبیعی و غیر طبیعی مشتقات قوس اول برونشیال در جنین." پایان نامه دکترای تخصصی، دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، 1374.

 

 

 

 

 

تهیه و تنظیم: پروانه مدیر امانی



[1] The American National Standards Institute (ANSI)

[2] ‌National Library of Medicine ( NLM)

 


کلمات کلیدی:
حیاط خلوت
ساعت ۳:٥۱ ‎ب.ظ روز شنبه ۱٦ اردیبهشت ۱۳٩۱  

این روز‌ها کمتر از خانه بیرون می‌رویم. حیاط و سرگرمی‌های آن بهترین و بی دردسرترین تفریح است. سه چهار سالی از آمدنمان به این خانه می‌گذرد و ما در این مدت کم از بیابان خشک و لم‌یزرع پشت خانه که به آن حیاط پشتی می‌گفتند، باغچه‌ی کوچکِ زیبایی ساخته‌ایم که عمده مصالح آن عشق بود و تلاش. کار کردن در حیاط، کنار احمد و بچه‌ها، مانند آتش درست کردن و چای زغالی‌خوردنش لذت بخش و دوست‌داشتنی است. باز شدن تخم‌مرغ‌ها، بیرون آمدن جوجه‌ها، شکوفه زدن درختان،  شکوفا شدن گل‌های رز، جاری شدن آب حوض در باغچه‌‌ها و سر از خاک بیرون آوردن سبزی‌ها، همه و همه بر طراوت و شادبی زندگی می‌افزاید.

 

ساختن قفس مرغ‌ها اولین کار زیر بنایی ما در این خانه بود. قفسی نسبتاَ بزرگ شامل اتاق خواب، اتاق‌های انتظار و زایمان، شیرخوارگاه،محل تخمگذاری، حیاط و پنت‌هاوس که کبوترن در آن‌جا ساکنند.

این جوجه‌ها روز آخر سال نود از تخم بیرون آمدند و در این عکس یک روزه‌اند. تخم‌ها یکی پس از دیگری با فاصله‌ی سه روز باز شدند. البته اواخر زمستان و اوایل بهار قدری هوای زاهدان سرد شد و از این سری تخم مرغ تلفات زیادی دادیم  ناراحت

و این جوجه‌ی زشت و کنجکاو همان جوجه‌ی ناز زرد رنگ است که حالا تقریباَ چهل و پنج روزه شده. خوب نگاه کنید. چند ماه دیگر که بگذرد شاید آماده برای خورده شدن شود. مرغ‌هایی که ما از بازار تهیه و طبخ می‌کنیم همین سنی هستند که به ضرب هرمون چاق و چله می‌شوند!

اردک‌ها به طور طبیعی رشد سریعی دارند.  اگر عمری باقی باشد عکس آن‌ها را هم می‌گیرم و اینجا می‌گذارم. به نظر من پرورش اردک بازدهی بیشتری دارد.


عمده مشکلات سفره‌ی ایرانی
ساعت ٩:٤۱ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ۱٤ اردیبهشت ۱۳٩۱  
از طرف یکی از دوستان ایمیلی دریافت کردم که به نظرم بسیار مفید است. به تازگی یکی از دغدغه‌های اصلی من تلاش برای استفاده از مواد غذایی طبیعی، بهداشتی، مفید و بی ‌ضرر در طبخ غذا و میان وعده‌ها است. جور پرورش مرغ در خانه برای بهره بردن از تخم مرغ و گوشت سالم، همچنین کاشت سبزی‌جات و رسیدگی به باغچه‌ها بخشی  از این تلاش است که به لطف خدا در کنار مهربان همسر تبدیل به بهترین تفریح در این شهر غریب هم شده است.

به دلیل اهمیت بالای مطالب درج شده در ایمیل، ترجیح می‌دهم همه‌ی آن را همان طور که هست، اینجا بگذارم تا هم خودم بیشتر از آن بهره ببرم و هم در دسترس دوستان عزیز باشد.
 
عمده مشکلات سفره‌ی ایرانی
1- زرشک پلو با مرغ و باقلا پلو با ماهی
هر دوی این غذاها، بسیار سرد هستند و به مرور زمان در صورت مصرف زیاد، غلظت خون ایجاد کرده و مقدار زیادی اخلاط نابجا و مضر بلغم و سودا در بدن تولید می کنند. ماهی، مرغ، برنج، زرشک، باقلا، روغن نباتی همگی سرد و بلغم زا هستند. حال اگر همراه این غذاها، سالاد، ماست یا ترشیجات هم مصرف گردد، مشکل چند برابر خواهد شد. در صورت مصرف چنین غذاهایی، حتما بایستی ادویه ها و مواد غذایی گرم مثل فلفل سیاه، زنجبیل، آویشن، سیاه دانه، عسل، کنجد و خرما مصرف نمایید.
2- خوردن ماست و دوغ همراه با غذاهای گوشتی
مصرف همزمان ماست و غذاهای گوشتی، یکی از ممنوعات طب اسلامی و سنتی به حساب می آید. طبق گفته حکما، مصرف همزمان ماست با غذاهای گوشتی علاوه بر اینکه تولید بلغم می کند، موجب فساد گوشت در معده و در برخی موارد بروز لک و پیس می شود.
3- حذف سبزی از سفره و جایگزینی سالاد
طبق فرموده ائمه علیهم السلام، سبزی زینت و آرایش و برکت سفره است و سفره ای که در آن سبزی باشد، محل حضور فرشتگان است. طبع اغلب سبزی ها گرم است و به هضم غذا بسیار کمک می کنند. سبزی ها سرشار از مواد معدنی و ویتامین هستند؛ همچنین به علت دارا بودن فیبر، مانع یبوست می شود. اما سالاد بر خلاف سبزی، طبع سردی دارد و هضم غذا را (برخلاف تصور مردم) مختل می کند.
نکته: بهترین ماده جهت شستشو و ضدعفونی سبزی، سرکه و نمک دریا می باشد.
4- خوردن زیاد عدسی
عدس غذایی سودا زاست و مصرف زیاد آن موجب بروز و افزایش غلظت خون می شود. اما متاسفانه امروزه شاهد آن هستیم که به علت تبلیغات زیاد در رابطه با خون ساز بودن عدس، مردم سایر حبوبات را کنار گذاشته و عدس را بیش از سایر حبوبات مصرف می کنند. در طب اسلامی و سنتی بر مصرف نخود بسیار تاکید شده است. نخود دارای خاصیت سم زدایی، افزایش توان جنسی، افزایش حافظه، تقویت قلب، خون سازی، استخوان سازی، جلوگیری از سفید شدن موها و ده ها خاصیت دیگر ذکر شده است.
نکته ای در رابطه با مصرف نخود: جهت کاهش مشکل نفخ معده در زمان مصرف نخود، بهتر است آن را 12 ساعت قبل از طبخ خیس کرده و سپس آب آن را دور بریزید.
5- مصرف پنیر به تنهایی و در وعده صبحانه
مصرف پنیر به تنهایی همان طور که در دین اسلام نیز به آن اشاره شده است، بسیار مضر می باشد و بلغم زاست. خوردن پنیر به تنهایی و در وعده صبحانه، فرد را دچار رخوت، سستی و بی حالی و کندی در یادگیری و کاهش تمرکز ذهن می گردد.
غده پاراتیروئید، وظیفه تنظیم کلسیم و فسفر بدن و جذب آن ها را به عهده دارد. این غده کلسیم و فسفر را با یکدیگر و در کنار هم می شناسد، بنابراین در زمانی که ماده غذایی حاوی کلسیم را مصرف می کنیم، بایستی همراه آن نیز فسفر مصرف کنیم، در غیر اینصورت، غده پاراتیروئید، فسفر را از مغز برمی دارد که موجب کندذهنی می شود.
بهترین زمان مصرف پنیر، وعده شام و به همراه مصلاحات آن (گردو، زیره، سیاه دانه و آویشن) می باشد. زیرا بیشترین میزان ترشح توسط غده پاراتیروئید در هنگام شب صورت می گیرد.
نکته: گردو (و همچنین بادام) باید در زمان مصرف شکسته شود، زیرا در برخورد طولانی مدت با هوا، اکسید شده و خاصیت اولیه خود را ندارد.
نکته: بادام نباید با پنیر مصرف گردد. زیرا موجب فساد در معده شده و گوارش را با مشکل رو به رو می کند و به عنوان عامل مهمی در تشکیل سنگ کلیه و مثانه محسوب می شود.
6- حذف سرکه از غذا
حذف سرکه یکی از ظلم هایی است که توسط گروهی از پزشکان دامن زده شده است. تحت اینکه که سرکه برای اعصاب مضر و سبب زخم معده می شود. در صورتی که در روایات اسلامی می بینیم که سرکه جز ثابت خوراک و سفره ائمه (علیه السلام) بوده است. همچنین پیامبر(صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم) فرمودند: در خانه ای که سرکه باشد، فقر وارد نمی شود. همچنین رازی، رساله ای تحت عنوان رساله سرکه دارد که هزار خاصیت برای سرکه بیان کرده است.
سرکه در طب سنتی به عنوان یک حمل کننده (Carrier) محسوب می شود. حمل کننده ماده ای است که داروها را جهت مصرف به اعضای مورد نیاز می رساند. (نکته: عسل هم یک حمل کننده بسیار مهم به حساب می آید)
طبق تحقیقات، سرکه در کاهش کلسترول، چربی و قند خون، نقش به سزایی دارد. همچنین سرکه سبب گشاد شدن عروق و بهتر شدن جریان خون می شود؛ به هضم غذا کمک کرده و صفرا بُر است؛ ضدعفونی کننده و موجب از بین رفتن رسوبات و املاح مضر است.
نکته: طبیعت سرکه سرد است و افراد بلغمی و سوداوی باید در مصرف آن دقت نمایند. چنانچه افراد سرد مزاج در مصرف سرکه (بدون مصلحات) زیاده روی کنند، ممکن است موجب افت فشارخون و بی حالی گردند. بنابراین افراد سرد مزاج باید سرکه را با عسل و یا شیره خرما مصرف نمایند.
7- تنوع خواری و مصرف اقلام متعدد در یک وعده غذایی
چنین شیوه غذا خوردن، موجب به هم خوردن تنظیم گوارش شده و بسیار مضر است. زمانی که چند ماده غذایی متنوع را در یک وعده میل می کنید، آنزیم های هاضمه دچار سردرگمی و اختلال شده و هضم غذا ناقص خواهد شد. زیرا مواد غذایی متفاوت، زمان هضم متفاوتی با یکدیگر دارند. در نتیجه از ترکیب این مواد، اخلاط فاسد در بدن تولید می گردد.
8- وعده غذایی ظهر
از نظر طب اسلامی و سنتی وعده غذایی ظهر، مضر بوده و بلغم و سودا را در بدن زیاد می کند و سبب غلظت خون می گردد. ترک وعده نهار موجب تقویت ایمنی بدن، تناسب اندام، حفظ تعادل مزاج و رفع بیماری ها می شود.
در روایات اسلامی و همچنین قرآن به دو وعده صبح و شام به عنوان وعده های غذایی اشاره شده است. در سوره مریم آیه 62، می خوانیم که «و لهم رزقهم فیها بکره و عشیا»؛ «روزی بهشتیان در بهشت دو وعده صبح و شام» است. همچنین همان طور که قبلا اشاره شد، گرم ترین زمان در طول روز، ظهر است که بهترین کار در آن ساعات، سرد کردن بدن است، نه خوردن غذا. در طب اسلامی توصیه شده که انرژی بدن در زمان ظهر از خواب قیلوله تامین شود.
9- عدم مصرف صحیح آجیل
آجیل برای کاهش چربی، غلظت خون، سلامت قلب، سلامت کبد و افزایش کارکرد مغز بی نهایت مفید و لازم است. طبق تحقیقات مصرف روزانه یک مشت آجیل، بین 5 تا 15 سال به طول عمر انسان می افزاید. مصرف حداقل 7 عدد بادام در روز (البته به شرطی که به صورت تازه از پوست در آید) در جهت پاکسازی کبد و تقویت استخوان ها، رشد قدی اطفال و افزایش ضریب هوشی و حافظه توصیه شده است.
بهترین نوع آجیل، 4 مغز گردو، بادام، فندق و پسته است که 4 برابر گوشت انرژی دارد و تمام 20 نوع پروتئین مورد نیاز بدن را تامین می کند. توصیه می شود 4 مغز را هفته ای یک بار درست کرده، به صورت پودر در آورده و در یک ظرف در بسته نگهداری نمایید. 4 مغز به عنوان یک غذای بسیار عالی برای کودکان در حال رشد می باشد.
افراد صفراوی بایستی در مصرف آجیل احتیاط کرده و زیاده روی نکنند.
10- عدم مصرف صحیح ادویه جات
باور غلط و مصطلح دیگری که از سوی پزشکان تقویت می شود، مضر بودن ادویه جات برای کبد است. تنها مورد احتیاط ادویه، افراد صفراوی می باشند.
مصرف ادویه با غذا موجب فعال شدن کبد و کارکرد منظم دستگاه گوارش خواهد شد. اکثر ادویه ها خاصیت دارویی و درمانی دارند. به طوری کلی ادویه جات باعث تعدیل بلغم اضافی معده و رطوبت های نابه جای دستگاه گوارش می شود. مصرف مداوم و بلند مدت ادویه ، بلغم و سوداری نا به جای بدن را کاهش داده و در تخفیف و درمان بیماری های ناشی از بلغم و سودا بسیار موثر است. بیماری هایی مثل آرتروز، درد مفاصل، نفخ معده، کاهش حافظه، صرع، شب ادراری، عفونت های زنانه، افسردگی و ...
11- مصرف میوه همراه با غذا
مصرف میوه با غذا سوء هاضمه و اخلاط فاسد تولید کرده و موجب تباه شدن معده می گردد. تنها دو میوه زیتون و انار، مجوز مصرف با غذا را دارند. جالب است که بدانیم مصرف آن ها به تنهایی از دیدگاه طب اسلامی و سنتی مناسب نیست و مضر شناخته شده است.
بهتر است میوه ها به تنهایی و در وعده جداگانه ای مصرف شوند. و در هر وعده غذایی تنها یک نوع میوه (به دلیل متفاوت بودن زمان هضم مواد غذایی مختلف) که البته باید به فصل و کاملا رسیده (کال نباشد) میل شود. به عنوان مثال در یک وعده نباید همزمان از سیب و پرتقال استفاده شود.
میوه ها دارای فیبر بوده و مانع از یبوست می شوند. همچنین موادی سرشار از ویتامین محسوب می شوند.
نکته: شیر هم یک غذا محسوب می شود، بنابراین مصرف میوه با آن ممنوع است و طبق روایات اسلامی، مصرف میوه با شیر، معده را تباه می کند. به عنوان مثال شیر و موز.
12- مصرف نکردن مصلحات غذایی
هر غذایی در طب اسلامی و سنتی دارای چندین مصلح می باشد. مصلح ماده غذایی است که در اصلاح و تعدیل عوارض جانبی احتمالی آن غذا موثر خواهد بود. مصلح هضم غذا را بهتر کرده و خواص و فوائد و میزان اثرگذاری غذا را در بدن و ارگان های مربوطه مضاعف می کند.
در تغذیه سنتی ایرانیان، مصرف مصلحات به طور کامل رعایت می شده است. کمتر غذا و میوه ای دیده می شده که بدون مصلح مصرف شود. متاسفانه امروزه اغلب این مصلحات کنار گذاشته شده و همین سبب کاهش کم و کیف در جذب و هضم غذا خواهد شد.
 
13- استفاده از اقلام و غذاهای وارداتی
اکثر این غذاها یبوست زا هستند. و از نظر طب اسلامی، یبوست مادر تمام بیماری هاست. همچنین تمامی این غذاها توسط کارخانه ها تولید می گردند و کارخانه ها جهت افزایش زمان ماندگاری محصولات خود به این محصولات مواد نگهدارنده شیمیایی اضافه می کنند. از جمله ماکارونی، پیتزا، پفک، سوسیس، کالباس، بیسکویت ها، شکلات ها و ... . تمام این محصولات جای توضیح و بحث بسیار دارد که انشاالله در آینده مطالبی ارائه خواهد شد
14- ایستاده غذا خوردن
ایستاده و در حال حرکت، غذا خوردن در اسلام بسیار نکوهش شده و از آن به غذا خوردن چهارپایان تعبیر شده است. خوردن غذا به صورت ایستاده موجب افزایش سودا در خون شده و ایجاد غلظت در خون می‌کند.
15- مصرف زیاد سالاد الویه
سالاد الویه جزء غذاهای بسیار سرد و بلغم‌زاست. لذا باید با ادویه‌های گرم نظیر فلفل و آویشن، مصرف شود. همچنین استفاده از سس مایونز در این غذا به علت دارا بودن مواد شیمیایی کُربات و سُربات، در خون ایجاد مسمومیت کرده و سرطان‌زا می‌باشد.
16- تندتند غذا خوردن
غذا باید کاملا جویده شده و به آرامی خورده شود. اهمیت این موضوع به حدی است که بر طبق فرمایش معصومین، مدت زمانی که سر سفره غذا حضور دارید، جزء عمر محسوب نمی‌شود. شاید حکمت این موضوع این باشد که انسان تشویق شود تا به آرامی و صرف زمان و حوصله بیشتری به خوردن غذا بپردازد. سریع خوردن غذا سبب ترشح ناقص آنزیم‌های گوارشی شده و هضم را مختل می‌کند. فراموش نشود، در صورتی که هضم به هر دلیلی ناقص صورت گیرد، خلط فاسد و نابجا در بدن تولید می‌شود.
17- نگاه نکردن به غذا
«فلینظر الانسان الی طعامه»، پس انسان بایستی به غذای خود نگاه کند. البته نکته‌ای که از همه مهم‌تر است توجه به حلال بودن لقمه و غذا است و سپس توجه به نعمت‌های پاکیزه، لذید و پر فایده خداوند متعال. در هنگام غذا خوردن باید سعی شود از کارهای جانبی دیگر پرهیز کرده و تمام حواس انسان به غذا معطوف گردد.
یکی از توطئه‌های که امروزه در مورد نوشیدن آب صورت گرفته است، تغییر ظروف مخصوص نوشیدن آب است. در گذشته، آب در کاسه‌های لعابی آبی رنگ ریخته می‌شد، فرد در زمان نوشیدن آب در این ظروف، احساس شادابی کرده و آب را مشاهده می‌کرد. اما در طی زمان، کاسه تبدیل به لیوان، سپس نی و در نهایت تبدیل به بطری شد. دیگر نه خبری از ظروفی از جنس خاک است و نه رنگ آبی آن‌ها. دیگر آب در بطری قابل مشاهده نیست و هیچ کس بعد از خوردن آب از بطری، «سلام بر حسین(علیه‌السلام)» نمی‌گوید.
18- مصرف غلط ماست با اسفناج

مصرف ماست با اسفناج به دلیل تشکیل اگزالات کلسیم، مولد تشکیل سنگ کلیه و مثانه است، اما امروزه به وفور مصرف می‌شود. مصلح ماست و اسفناج، زعفران و گردو می‌باشد.


کلمات کلیدی: سلامتی ،مواد غذایی