سال نو مبارک
ساعت ۳:٥٤ ‎ب.ظ روز یکشنبه ٦ فروردین ۱۳۸٥  

كتاب «نوروز، سال نو، برنامه‌هاي نو و هدفمند» كه حاوي ديدگاه‌هاي حضرت آيت‌الله خامنه‌اي، رهبر انقلاب اسلامي درباره‌ي نوروز است، منتشر شد.

در مقدمه اين كتاب آمده است: «تحول و دگرگوني در آغاز هر سال، نويد رويش و زايندگي فصلي جديد در زندگي همه انسان‌هاست و تشريح و تبيين اين فضاي نو با شرايط تازگي و دميدن بهار و حفظ و بهره‌مندي از اين سنت نيك و زيبا در فرهنگ ما ضرورتي است كه براي بالندگي آن نياز به دقت نظر و تامل در ابعاد متفاوت آن براي بهره‌مند شدن بهتر از اين سنت ديرين است. بدين لحاظ و براي رسيدن به نقاط ممتاز اين آيين كهن و بهره‌گيري از بركات آن و هم‌چنين جهت‌دهي و هدفمند كردن بهينه آن، مجموعه‌اي از ديدگاه‌هاي مقام رهبري، حضرت آيت‌الله خامنه‌اي تهيه گرديده كه در بردارنده مسائل مختلف و وجوه ممتاز اين سنت ارزشمند است.

"بازتاب"

 

در يکي از پيام هاي تبريک سال نو که آفلاين برايم ارسال شده بود اين جمله آمده است: "عيد زرتشتيان به همه ي ايرانيان مبارک باشه"  نويسنده ی پيام مسلماني غير ايراني هستند که بارها در بحث هايمان ايرانيان را به خاطر جشن هاي نوروزي زير سوال برده اند.

عيد نوروز پارسال هم من همين بحث ها را با ايشان داشتم که همان موقع در وبلاگم حرف هاي او و جواب خودم را نوشتم که در اينجا مي توانيد بخوايند.

البته امسال انتقاد ديگري اضافه شده و آن اينکه "چرا ما ايرانيان بعد از پذرفتن اسلام، اعياد اسلامي همچون عيد فطر را جايگزين عيد نوروز، که عيد زرتشتيان است، نکرديم؟! و چرا شيعيان ايران حتي به اندازه ي نوروز براي عيد بزرگ فطر ارزش قائل نيستند؟"

سوال اول که از ريشه نادرست است و جوابش را همان نوشته ي پارسال مي دهد جواب سوال دوم را هم سال آينده که عيد نوروز و عيد فطر در ايران خواهم بود (ان شالله) خواهم داد.

 

در حال حاضر تصميم گرفته ام تا اين فرصت باقي مانده از زندگي در استراليا را غنيمت بدانم و براي جمع خاطره و عکس هاي زيبا بيشتر تلاش کنم. عکس هاي جالبي هم گرفته ام که اگر عمري باقي باشد در همين وبلاگ خواهم آورد.

ــــــــــــــــــــــــــــــــ

 

بعد از دو روز

مقاله اي بسيار جالب به قلم حجه الاسلام رسول جعفريان با عنوان "نگاه امامان شيعه به نوروز" در بازتاب خواندم. در صورت تمايل، مقاله را در اينجا بخوانيد و از اطلاعات سودمند آن بهره ببريد.

 

"آغاز هر سال، شروع جديدى است كه خود به نوعى انسان را با احساسى تازه و تولّدى نو به حركت در مى‏آورد. اين آغاز همراه با شادى و سرور بوده و در هر فرهنگى آيين‌هاى ويژه‏اى براى نشان دادن خوش حالى و شادى تعبيه شده است. در ميان ايرانيان، اين روزِ نو، روزى بود كه شاه جديد ساسانى به تخت مى‏نشست.

 اين نکته دانسته است كه اسلام دو عيد را با عنوان عيد فطر و اضحى با آيينهاى ويژه مطرح كرد، هر چند آنها آغاز سال نبود اما به هر روى عيد طبيعى مسلمانان به شمار مى‏آمد. در برابر، نه از سوى اهل سنّت و نه امامان شيعه، موضعگيرى روشن و شناخته شده مفصلى نسبت به نوروز مطرح نشد.

بحث از نوروز، در فرهنگ شيعه، از قرن پنجم به بعد مطرح شد و تا آنجا كه به منابع برجاى مانده مربوط مى‏شود، نخستين بار در مختصر مصباح شيخ طوسى از آن ياد شد. پس از آن در منابع ديگر هم وارد گرديد. در اين مقاله سير ورود آن را در منابع شيعه و موضعگيرى فقهاى شيعه در باره آن را توضيح خواهيم داد. نكته جالب توجه آنكه در دوره صفوى، آثار فراوانى در زمينه عيد نوروز نوشته شد. شيخ آقابزرگ تهراني ذيل مدخل نوروزيه، از بيش از پانزده رساله كه در دوره صفوى تأليف شده ياد كرده است. دراين مقال برآنيم تا بر چند رساله نوروزيه كه در اين دوره تأليف شده شرحى به دست ‏دهيم.

در منابع كهن، چند روايت نيز در باره نوروز آمده، كه به اين ترتيب است: در روز نوروز به اميرالمؤمنين (ع) گفته شد: اليوم نيروز. حضرت فرمودند: اصنعوا كل يوم نيروزا هر روز را نوروز كنيد. و نقل ديگر همان روايت آن كه حضرت فرمود: نيروزنا كل يوم. اين همان روايتى است كه در آن گفته شده در روز نوروز به آن حضرت، فالوذج هديه كردند و حضرت اين پاسخ را دادند. در حاشيه نسخه‏اى از فهرست ابن‏نديم آمده كه ثابت بن نعمان بن مرزبان، پدر ابوحنيفه، يا جد او همان كسى بود كه فالوذج به امام على عليه السلام هديه كرد و حضرت فرمود: نوروزنا كل يوم يا مهرجونا كل يوم. تعبيرى كه صاحب دعائم آورده قدرى متفاوت است. در آنجا آمده: وقتى فالوذج به امام اهدا شد، حضرت دليلش را پرسيد؛ گفتند: امروز نوروز است. حضرت فرمود: فنيروزا ان قدرتم كل يوم. يعنى تهادوا و تواصلوا فى الله.

روايت كند معلّى بن خُنَيس از صادق عليه السلام كه گفت: چون روز نوروز بُوَد، روزه دار و غُسْل كن و جامه پاكترين درپوش و بوى خوش بكار دار و چون نماز پشين و ديگر و سنّتهاى آن بگذارده باشى، چهار ركعت نماز كن به دو سلام و بخوان در ركعت اوّل الحمد و ده بار إنّا أنزلناه فى ليلة القدر و در ركعت دويم الحمد و ده بار وده بار قل يا أيها الكافرون و در ركعت سيم الحمد و ده بار قل هو اللّه أحد و در چهارم ركعت الحمد و ده بار معوذتين. و چون از نماز فارغ گردى تسبيح زهرا عليها السلام بگوى. چون چنين بكنى خداى تعالى شصت ساله گناه تو بيامرزد...."

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ

بعد از ۶ روز

هر کس خربزه می خورد پای لرزش هم می نشيند.

اين مطالب را با اجازه اينجا بگذارم تا درسی باشد برای آيندگان اگر نشد هم لااقل دل آن بنده ی خدا يخ کند که مدت هاست در پی اثبات کلامش دست و پا می زند و دست ما به سوی هر تاری درازاست تا جوابی در خور غرور ايرانيان تحويلش بدهيم

 

"متن سايت بازتاب را خواندم ولي با متون متناقض نمي شد يک نتيجه کلي گرفت. هر چند ما اسلام را پذيرفته ايم اما بازگشت به سنن دوران زردشتي و آيين غير اسلامي هر چند به شکل ظاهر نشانه خوبي نيست. هر چند که صله رحم، نظافت و ديد و بازديد و دعا و رفع کدورتها چيزي نيست که تاريخ داشته باشد و هميشه خوب است ولي توضيح اين که سيب و سرکه و سکه و... بر سر سفره يک شيعه چه مي کند و از کجا و کدام آيين و مذهب آمده براي منتقدان و راسخان کار ساده اي نيست! حتما منظور من را درک مي کنيد. البته در قرآن و براي مسلمين تقويم قمري تعيين شده است و اين يک امر تعبدي و اسلامي مي باشد (جداي از روال تاريخ نويسان و عادت). در آنجايي که مي فرمايد: ما ماه را براي شمارش ايام قرار داديم (قريب به مضمون). 3. سوال آن مسلمان غير ايراني و پاسخ شما به آن هندي را خواندم. به نظر من سوال دوم ايشان سوال درستي است

چرا بايد يک عيد باستاني که ريشه در آييني منسوخ دارد، جلا و عظمت بيشتري داشته باشد در برابر يک عيد مذهبي و الهي که قطعا به جهت اعتقادي قابل توجيه تر است (عيد فطر). اين مشکل در امسال بيشتر شد و خوش به حالتان که در ايران نيستيد که برنامه هاي سيما را ببينيد. در شب اربعين فيلم روح را با دلقک بازيهاي ((ووپي گلدبرگ)) را شبکه دو (ملعون) پخش کرد و تکرار آن را فردايش. مجموعه اي شاد از برنامه هاي خارجي و يک مجموعه کمدي انگليسي که حتي يک بار هم تماشايش نکردم. شبکه سه هر روز برنامه اي با نام ((نقد طنز 3)) دارد که در آن بازيگران مجموعه شبهاي برره را مي آورند و سوال مي کنند و تنها ربط آن به ايام سوگواري رنگ سياه کفپوش استديو است! صبح ها هم که ((سبز در سبز)) و شبها هم انواع فيلمهاي جديد امريکايي ((آقا و خانم اسميت))، ((کوهستان سرد)) و ... ((شبکه سه و نيم)) (کاري طنز از ب.کاردان) و شبکه محلي هم ((زندگي به شرط خنده)) که بازسازي است از ((زير آسمان شهر)) و بازيگري حميد لولايي و يوسف تيموري و ... !

اين از ايام صفر و شهادت ما! آدم گاهي شرمش مي آيد. از اوضاع خيابان و اس ام اس و خانه ها ديگر نمي گويم. اما اشاره کرده بوديد که ((اسلام به مبارزه عليه عقايد شرک آلود پرداخت و ...)) خب! توضيح اين که از روي آتش بپريم و بگوييم ((زردي من از تو، سرخي تو از من)) از کجاي اسلام مهر تاييد گرفته است و با کدام اسلام و توحيد سنخيت دارد؟ اگر اين يک آئيين زردشتي و آتش پرستانه نيست پس چيست؟ حال اگر في نفسه مضرات و مفاسد و لطمات و حق الناس آزار و اذيت و سر و صدا و آلودگي و جراحات و مرگ و مير و اتلاف مال را به کناري بگذاريم. و در مورد سيزده بدر. همانطور که اشاره کرديد رفتن به دامان طبيعت و تفرج هيچ اشکالي در هيچ زماني ندارد اما اينکه همين سيزده بدر تداوم خرافه اي به نام ((نحوست 13)) و فرار از آن باشد و اين که قومي به نام ((رس)) که در منطقه ارس فعلي مي زيستند در اين روز سر به دشت و بيابان مي گذاشتند و قومي نا فرمان بودند که پيامبرشان را کشته اند پايه گذار آن بوده اند شايد نظر ديگري داشته باشيد.(از اين قوم در قرآن مجيد نام برده شده است) همانطور که اسلام با باورها و عقايد غلط به مبارزه برخاست احکامي در حد ((حرام)) براي پوشيدن لباس اهل کفر صادر کرد و اين ((قياس)) که پوشيدن لباس در اسلام منع نشده است بلکه اين به طور اخص لباس اهل کفر است توجيه اين حکم را ساده مي کند و شايد حتي بشود چنين امري را به رسوم (نه در حد حرام) تعميم داد.

آيا اصلاح مو اشکال دارد؟ خير! آيا اصلاح مو به سبک فعلي اهل کفر اشکال دارد؟ بله. اين که ما ايرانيها در روز سيزدهم ماه از خانه ها بيرون مي شويم جاي تامل دارد. اين ادامه اي کورکورانه در همان تفکر و عقيده باطل است که اسلام براي حذف آن تلاش زيادي کرد. قمار، تطير، فال بد زدن، رمل، نحوست کلاغ و نعل و سيزده و نردبان و ... چيزهايي بودند که معصومين (ع) و حتي قرآن براي بطلان آن تلاش کردند آن وقت چطور مي شود به سادگي يک مسلمان به آن مهر تاييد بزند؟ هر چند که اگر به فقه مراجعه کنيم جواب جز اين نيست: ((رفتن به خارج شهر در روز سيزدهم ماه فرودين في نفسه اشکال ندارد.)). و اما در مورد مثالي که زديد. با عرض پوزش بايد بگويم مثال درستي نزديد. منظورم خانه کعبه است.

زيرا خانه خدا به اذن خداي تعالي توسط پيامبري والا مقام و اولوالعزم بنام ابراهيم خليل الله (ع) و فرزندش اسماعيل (ع) براي عبادت خدا بنا شد و جهالت گمراهي مردمان پس از آن بود که آن مکان مقدس را به بت خانه مبدل ساخت و حج و زيارت خانه خدا (کعبه) امري الهي و شرعي بوده است و رسول خدا (ص) آنجا را از لوث بتها و پليدي هاي عصر جاهليت پاک فرمودند و گرنه کعبه نخستين نقطه اي است که که از زير آب بيرون آمد و ساير قضايا. پس زيارت آن مکان به هيچ وجه امري صرفا سنتي و ساختگي نبوده است و ريشه در آئين خدايي (يعني آخرين نبي الوالعزم پيش از حضرت محمد (ص)) داشته و دچار انحرافات و تحريف شده بوده است و با آداب ملي اعراب (همانند رقص و شعر و موسيقي و ... که توسط نبي مکرم (ص) منسوخ يا تقبيح شدند) تفاوت بسياري دارد."

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

 

در تمام مدت زندگی يک بار هم سفره ی هفت سين درست نکرده ام و امسال برای اولين بار در عمرم حکايت هفت سين و فلسفه ی وجود هر يک از سين ها را از دوستی شنيدم(!!!  کم اطلاعی من  از هفت سين برای ايشان بسيار عجيب بود.) ولی سيزده بدر را دوست دارم. امسال هم که يک روز تعطيل، هوای بهاری و مقارن شدن آن با جشن های ايسترن،... فردا يکشنبه ی خوبی خواهد بود (ان شاالله). سال هايی هم بوده که روز سيزده فروردين را در خانه مانده ايم.

از روی آتش پريدن را هم که نه تا کنون از کسی ديده ام نه خودم اين کار را کرده ام (که بخواهم برايش توجيهی مذهبی پيدا کنم.) 

عامه ی مردم از نوروز همان صله ی ارحام و نظافت و ديد و بازديد و رفع کدورت ها را می شناسيم که برايمان مانده است، نه بر سر خرافات ادعايی داريم و نه عيد نوروز را بر عيد فطر ترجيح داده ايم. تعطيلات نوروزی در وقت معين و ثابت برنامه ی شادی منظم و هر ساله ای را برايمان فراهم کرده که در کنار تغييرات مناسب جوی شور و حالی را برايمان به همراه می آورد. 

و اين که اعياد اسلامی را مانند ساير مسلمانان ارج نمی نهيم مساله ای قابل تامل است که قبلا هم به آن اشاره کرده ام و بحثی جدای از عيد نوروز است . هر چيز به جای خود.

 


کلمات کلیدی: